
ADVENDURE is the leading web portal in Greece about Mountain Running, Adventure, Endurance and other Mountain Sports
Μαθαίνοντας να αναλαμβάνετε από την προπόνηση και τους αγώνες, έχετε στα χέρια σας το κλειδί να παραμείνετε υγιείς και να είστε έτοιμοι για τον επόμενο αγώνα σας. Οι αγώνες περιπέτειας είναι ένα απαιτητικό άθλημα, ειδικά για εκείνους που παίρνουν μέρος σ ένα μείγμα μεγάλων και μικρών αγώνων. Για εκείνους που μπαίνουν στο άθλημα για πρώτη φορά, μια ευαίσθητη προσέγγιση των θεμάτων διατροφής, προπόνησης, αποκατάστασης και ύπνου, θα βοηθούσε στην κατάκτηση και διατήρηση ενός καλού επιπέδου απόδοσης. Η αποκατάσταση δεν θα πρέπει να αντιμετωπίζεται σαν ξεκούραση, όταν το σώμα έχει φτάσει σε επίπεδα ακραίας κούρασης ή εξάντλησης. Μάλλον θα πρέπει να είναι κάτι που ενσωματώνεται στην εβδομαδιαία σας προπόνηση και στον ετήσιο κύκλο προγραμματισμού σας.
Από τη στιγμή που οι αγώνες περιπέτειας έχουν πάρει όλα τα σχήματα, από 5ωρα σπριντ μέχρι 12ήμερους αγώνες αντοχής, ο σχεδιασμός της αποκατάστασης μεταξύ των αγώνων μπορεί και να αποτελεί ένα ολόκληρο ζήτημα από μόνος του. Δεν έχει σημασία ποια θα είναι η διάρκεια, η συχνότητα και η ένταση της προπόνησης και των αγώνων, είναι σημαντικό να αναλαμβάνετε πριν από την επόμενη προσπάθειά σας, ειδικά από τη στιγμή που η προπόνηση αντοχής έχει μεγάλες απαιτήσεις από το σώμα σας, φυσιολογικά, βιο-μηχανικά και ψυχολογικά. Όντας ικανοί να αναλάβετε σωστά, θα έχετε τη δυνατότητα να αυξήσετε την αντοχή σας –και τελικά κι αυτήν της ομάδας σας.
Παραμένοντας υγιείς
Οι αθλητές συχνά δίνουν σημασία στην αποκατάσταση μόνο όταν νιώθουν ότι τους εγκατέλειψαν οι δυνάμεις τους, όταν γεμίζει το κορμί τους από πόνους και γενικά όταν αισθάνονται χωρίς κίνητρα για κάτι. Αντιμετωπίζουν την αποκατάσταση σαν μια σκέψη μετά την προπόνηση ή σαν κάτι που πρέπει να υπομείνουν σε περίπτωση που τραυματιστούν. Ωστόσο, πολλά είναι τα αποτελέσματα ερευνών που διαπίστωσαν τη σχέση που υπάρχει ανάμεσα στην προπόνηση και στην ένταση πάνω στο ανοσοποιητικό σύστημα του οργανισμού. Ως εκ τούτου, αν και η άσκηση μπορεί ξεκάθαρα να προαγάγει τη φυσική κατάσταση, μπορεί επίσης να έχει και αρνητική επίδραση στο σώμα, και οι αθλητές θα πρέπει να προσέχουν αυτή την ισορροπία. Καθώς οι απαιτήσεις των αγώνων και της προπόνησης τείνουν να ανταποκριθούν στις προσδοκίες της απόδοσης, οι λόγοι να ενσωματωθεί η αποκατάσταση στο προπονητικό πρόγραμμα γίνονται ακόμα πιο σημαντικοί
Ενισχύοντας το δικό σας τρόπο για αποκατάσταση
Όλο και πιο συχνά ακούμε ή διαβάζουμε για αθλητές που προπονούνται σκληρά για την ερχόμενη σαιζόν, για να καταφέρουν τελικά να είναι σε φόρμα πολύ κοντά ή και μετά τον αγώνα τους. Για πολλούς αθλητές αυτό το φορμάρισμα οδηγεί τελικά σε τραυματισμούς ή και σε ασθένεια. Πολλοί αθλητές που ταλαιπωρούνται με τέτοιες καταστάσεις αναρωτιούνται εάν οι βιταμίνες, τα μέταλλα ή τα συμπληρώματα πρωτεΐνης μπορούν να βοηθήσουν στην αποκατάσταση κι έτσι ξεκινούν την αναζήτηση για το φανταστικό γιατρικό.
Ωστόσο, παρότι η διατροφή παίζει ένα κρίσιμο ρόλο στο να δίνει τη δυνατότητα στο σώμα να παραμένει υγιές ή να εμποδίζει την προσβολή του οργανισμού από ασθένειες, η έρευνα δεν έχει ακόμα αποδείξει πόσο μπορούν οι βιταμίνες και τα μέταλλα να βοηθήσουν στην αποκατάσταση. Μελέτες έχουν δείξει ότι τα επίπεδα γλουταμίνης (μια μορφή πρωτεΐνης) στο αίμα δεν πέφτουν σημαντικά στη διάρκεια της προπόνησης αντοχής και ότι ελάχιστα στοιχεία υπάρχουν που να συνηγορούν στην ανάγκη να χρησιμοποιηθεί η γλουταμίνη σαν συμπλήρωμα (Pyne, 2000). Η Nancy Clark, ειδικός στη διατροφή και συγγραφέας αρκετών βιβλίων-οδηγών για την αθλητική διατροφή, δίνει έμφαση στην πρόληψη, σαν την καλύτερη τακτική που θα δυναμώσει την αποκατάσταση. Ως εκ τούτου φαίνεται ότι η διατήρηση μιας κατάλληλης διατροφής προπόνησης που παρέχει ικανοποιητικά θρεπτικά συστατικά και θερμίδες, αποτελεί το κλειδί για την γρήγορη αποκατάσταση.
Μια διατροφική πρακτική που ενισχύει πραγματικά την αθλητική απόδοση ωστόσο, είναι η διατήρηση μιας σταθερής κατάστασης στη γλυκόζη του αίματος, του νερού και των επιπέδων αλάτων στο σώμα, κατά τη διάρκεια των προπονήσεων αλλά και ανάμεσα σ αυτές. Αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό, ειδικά για τους αθλητές των αγώνων περιπέτειας, καθώς η διάρκεια των προπονήσεων είναι ιδιαίτερα παρατεταμένη. Συνεπώς, οι αθλητές των αγώνων περιπέτειας θα πρέπει να αναπληρώνουν τα αποθέματα ενέργειάς τους συχνά, με το να μασουλάνε συνεχώς μικρά jellies και με τα να πίνουν σιγά-σιγά αρκετά λίτρα ενεργειακών υγρών. Αλλά πώς γνωρίζουν ότι τρώνε και πίνουν σε ικανοποιητικό βαθμό, όταν αγωνίζονται ή προπονούνται?
Συμβουλές διατροφής & ενυδάτωσης
1. Η ενυδάτωση πριν την άσκηση είναι πολύ σημαντική καθώς το σώμα βασίζεται στα ιδανικά υδρολογικά επίπεδα αλλά και στη ρύθμιση της θερμοκρασίας για να αποδώσει σε πολλούς στόχους ταυτόχρονα.
2. Ένα καλά ισορροπημένο γεύμα πριν από την άσκηση είναι πολύ σημαντικό, όπως είναι και το timing. Η βασική ιδέα έγκειται στο να δώσουμε στον οργανισμό μας το χρόνο να χωνέψει και να μεταφέρει τα θρεπτικά συστατικά στο αίμα. Ο στόχος είναι να μη φάμε τόσο κοντά στην άσκηση, διαφορετικά η μάχη ανάμεσα στην πέψη και στις ομάδες των εργαζόμενων μυών θα οδηγήσει σε κράμπες.
3. Στη διάρκεια της άσκησης, η πρόσληψη μεγάλων ποσοτήτων νερού δεν είναι αρκετή, εν μέρει επειδή εξαιτίας της υπερβολικής εφίδρωσης χάνονται μεγάλες ποσότητες αλάτων μαζί με τον ιδρώτα. Πίνοντας σκέτο νερό οδηγούμαστε στην περαιτέρω αραίωση των επιπέδων νατρίου στο σώμα, το οποίο με τη σειρά του προκαλεί μια αντίδραση που οδηγεί σε απώλεια του νερού από το σώμα, αφού ο εγκέφαλος έχει λάβει το σήμα ότι έχουν πιαστεί ικανοποιητικά επίπεδα ενυδάτωσης, παρότι αυτό είναι σπάνια αληθές. Γι αυτό, ο καλύτερος τρόπος να διατηρηθούν επαρκή υδρολογικά επίπεδα στο σώμα είναι να πίνουμε ένα μίγμα ηλεκτρολυτικών υγρών που περιέχουν άλατα, κυρίως νάτριο και κάλιο και φυσικά νερό.
4. Αν και μερικοί κορυφαίοι δρομείς βουνού εκπαιδεύουν το σώμα τους να δέχεται περισσότερο νερό σε μία μόνο φορά, έτσι ώστε να αποφεύγουν να κουβαλούν μαζί τους στη διαδρομή, αυτή δεν είναι γενικά καλή πρακτική αφού οι άνθρωποι δεν έχουμε φτιαχτεί για να λειτουργούμε όπως οι καμήλες.
5. Εάν τα απλά σάκχαρα από τα ενεργειακά υγρά που καταναλώνετε σας αφήνουν αίσθηση φουσκώματος, τότε δοκιμάστε αφέψημα (τσάι) μέντας στους Σταθμούς Ανεφοδιασμού (Transition Areas) –εφόσον κάτι τέτοιο έχει καταπραϋντικές επιπτώσεις στο στομάχι σας!
6. Βασικά χρειάζεται να τρώτε και να πίνετε σε σταθερά χρονικά διαστήματα ώστε να μπορείτε να καταναλώνετε αρκετή ενέργεια και θρεπτικά συστατικά. Η ποσότητα των θερμίδων που απαιτείται εξαρτάται από παράγοντες όπως: κατανάλωση ενέργειας, διάρκεια, σωματική μάζα κλπ. Είναι δύσκολο να προσδιορίσετε την ποσότητα που θα χρειαστείτε στη διάρκεια του πρώτου σας αγώνα μεγάλης διάρκειας, γι αυτό θα χρειαστεί να ισορροπήσετε τη δική σας γνώση για τις απαιτήσεις του σώματός σας μαζί με τις συμβουλές που θα πάρετε από έμπειρους αθλητές. (Δείτε κάποιον πίνακα με τις θερμίδες ανά ώρα για διάφορες δραστηριότητες).
7. Θα πρέπει να συγκεντρώνετε ενέργεια από ένα συνδυασμό τροφής, υγρών και gel. Τα λίπη παρέχουν μεγαλύτερη απόδοση θερμίδων ανά γραμμάριο από ότι οι υδατάνθρακες. Ωστόσο, είναι πιο δύσκολο για το σώμα να χρησιμοποιήσει λίπος σαν πηγή ενέργειας κάτω από συνθήκες σταθερής έντασης κι έτσι η χρησιμότητά του περιορίζεται σε αγώνες μικρότερης διάρκειας, στους οποίους οι αθλητές κινούνται σε χαμηλότερα επίπεδα VO2max (Bjorntorp, 1990).
8. Η επανενυδάτωση μετά από έναν αγώνα είναι ζωτικής σημασίας. Έχει στόχο να ξαναγεμίσει το σώμα με ηλεκτρολύτες που χάθηκαν στη διάρκεια του αγώνα από την εφίδρωση και μπορεί να χρειαστείτε ειδικά σκευάσματα διαλύματος (αμπούλες) για να αυξήσετε το δείκτη της αποκατάστασης νατρίου.
9. Ένα μείγμα υδατανθράκων/πρωτεϊνών μετά τον αγώνα θα τονώσει την αποκατάσταση του μυϊκού γλυκογόνου. Εξαιτίας της αλλαγής στην κατάσταση της κυτταρικής μεμβράνης όσον αφορά στην απορρόφηση της γλυκόζης αμέσως μετά την άσκηση, είναι σημαντικό να φάτε αμέσως μετά τον αγώνα και μετά να συνεχίσετε να προσλαμβάνετε υδατάνθρακες για τις επόμενες 6 περίπου ώρες.
Η αποκατάσταση σαν μια προσέγγιση στην προπόνηση
Οι παραδοσιακές μέθοδοι προπόνησης περιστρέφονται γύρω από κάποιο τύπο περιοδικότητας, ανακυκλώνοντας μικρούς προπονητικούς κύκλους μέσα σ ένα μεγάλο σχέδιο που κινείται στην κατεύθυνση της κορύφωσης της απόδοσης. Τα προγράμματα προπόνησης συνήθως εστιάζονται στη δουλειά που ολοκληρώθηκε και χρησιμοποιούν την ένταση και τη διάρκεια σαν ενδείξεις προόδου, για παράδειγμα:
Προπονηθείτε για να βελτιωθείτε
Προπονηθείτε σκληρότερα για να βελτιωθείτε ακόμα περισσότερο
Προπονηθείτε ακόμα πιο σκληρά για να βελτιωθείτε ακόμα πιο πολύ
Προπονηθείτε ακόμα σκληρότερα ξανά για να βελτιωθείτε παραπέρα
Και πάει λέγοντας…
Αν και οι περισσότεροι αθλητές συμπεριλαμβάνουν ημέρες ξεκούρασης κι ελαφρές προπονήσεις στα προγράμματά τους, πολλοί δεν προσέχουν αρκετά αν αυτές οι προπονήσεις τελικά τους βοήθησαν να αποκατασταθούν ή όχι. Το πιο σημαντικό πράγμα που πρέπει να αντιληφθεί κανείς στο ξεκίνημα του προπονητικού του προγράμματος, είναι ότι είμαστε άνθρωποι και η πρόοδος ενσωματώνεται με βραδείς ρυθμούς στο σώμα μας, το ίδιο συμβαίνει και με την προσέγγισή μας στην άσκηση αφού πρόκειται για παράγοντα που σχετίζεται με γενετικά χαρακτηριστικά.
Το να προσπαθήσει κανείς να αντιμετωπίσει προκλήσεις αθλητικής απόδοσης με το να προπονείται περισσότερο δεν προκαλεί αίσθηση. Η σκληρή δουλειά είναι κρίσιμος παράγοντας για να κατακτηθεί η επιτυχία, αλλά το ίδιο είναι και η δυνατότητα να διατηρηθεί η τεχνική κατάρτιση, όπως και πολλοί ακόμα παράγοντες που συμβάλλουν στους αγώνες περιπέτειας.
Η παρατεταμένη ενεργή αποκατάσταση πρέπει να συμπεριλαμβάνεται σαν ένας τύπος ελαφριάς δραστηριότητας για το σκοπό και μόνο της υποβοήθησης της αποκατάστασης. Υλοποιείται σαν μια χαμηλή ένταση –αρκετή όσο να αυξήσει τους καρδιακούς παλμούς κάπως και να αυξήσει την κυκλοφορία χωρίς να δημιουργήσει άσκοπο στρες στην επιφάνεια των μυών, στις αρθρώσεις, τους τένοντες και τους συνδέσμους και –το σημαντικότερο- να μην ξοδέψει σημαντικά ενεργειακά αποθέματα. Αν και δεν έχει επιβεβαιωθεί, είναι γενικά κατανοητό ότι η αυξημένη κυκλοφορία βελτιώνει την αποκατάσταση του μυϊκού υμένα και στην γενικότερη αποκατάσταση.
Κάνοντας προπόνηση κι έχοντας την αποκατάσταση στο μυαλό
Τα δύσκαμπτα προπονητικά προγράμματα που βασίζονται στην ένταση των καρδιακών παλμών και μόνο, μπορούν κάποια στιγμή να αγνοήσουν παράγοντες όπως η υπερπροπόνηση, η εξάντληση, η ασθένεια, ψυχολογικά ζητήματα κλπ. Είναι μια καλή ιδέα να δώσετε προσοχή στο πως νιώθετε, ακόμα και με πολύ απλούς τρόπους. Για παράδειγμα, χρησιμοποιήστε ένα πολύ απλό όργανο μέτρησης (απλό χρονόμετρο χεριού) για τον καθημερινό έλεγχο του πώς νιώθετε και πόσο ξεκουραστήκατε / αποκατασταθήκατε από τον προηγούμενο αγώνα ή προπόνησή σας, καταγράφοντας με τον πιο απλουστευμένο τρόπο σ ένα ημερολόγιο τα νούμερα αυτά.
Καρδιακοί Σφυγμοί: Αυτός είναι ένας καλός δείκτης για το πόσο καλά αναλαμβάνει το σώμα από τη σκληρή προπόνηση και από το δύσκολο πρόγραμμα των αγώνων. Τυπικά, μπορείτε να τον μετρήσετε όταν ξυπνάτε το πρωί, καθώς το σώμα ήρεμο και άνετο βρίσκεται ξαπλωμένο σε μια ξεκούραστη πρηνή (μπρούμυτα) θέση. Οι αθλητές που προπονούνται πολύ σκληρά και δεν ξεκουράζονται αρκετά, έχουν αυξημένη καρδιακή συχνότητα στην ξεκούραση.
Ύπνος: Ο ύπνος θα είναι ένα «βραβείο» στη διάρκεια των πολυήμερων αγώνων περιπέτειας. Έχοντας συνηθίσει στους «υπνάκους» (power-naps), θα αποδειχτεί ότι αποκτήσατε μια χρήσιμη τεχνική στην προπόνηση και στον αγώνα. Ωστόσο προσπαθήστε να έχετε ποιοτικό ύπνο στη διάρκεια των προπονητικών περιόδων, καθώς είναι η καλύτερη ευκαιρία για το σώμα σας να ξεκουραστεί και να ετοιμαστεί για περισσότερη δουλειά.
Βάρος: Ο καθημερινός έλεγχος του σωματικού βάρους μπορεί να είναι ένας καλός δείκτης της υδρολογικής ισορροπίας του σώματος. Κάθε ξαφνική αλλαγή μπορεί να μαρτυρεί κάποια προβλήματα υγείας, έτσι αυτός είναι ένας απλός τρόπος για να έχετε μια άμεση επαφή με την ξεκούραση του σώματός σας.
Όταν το πρόγραμμα προπόνησής σας είναι δομημένο γύρω από την ικανότητα του σώματός σας να αναλάβει, υπάρχουν πολλά πλεονεκτήματα:
Οι αθλητές κάνουν τόση προπόνηση (σε όγκο) όση μπορούν σε μία συγκεκριμένη μέρα
Οι κουρασμένοι, απροπόνητοι ή τραυματισμένοι αθλητές, κάνουν τόση προπόνηση όση είναι ασφαλές να κάνουν
Οι πιο προπονημένοι αθλητές μπορούν να κάνουν μεγαλύτερο όγκο προπόνησης και μπορούν να ποικίλουν την έντασή της στα όρια που έχουν καθορίσει
Οι αθλητές μπορούν να εναλλάσσουν την ένταση της προσπάθειάς τους ώστε να επιτρέπουν την απομάκρυνση του γαλακτικού οξέος από το σώμα τους
Η συμβουλή είναι: μετρήστε την ξεκούραση σε σχέση με τη δυνατότητα να ολοκληρώσετε μια προσπάθεια και την ικανότητα να πραγματοποιήσετε περαιτέρω επαναλήψεις μέσα στην ίδια ή σε επόμενες προπονήσεις. Στόχος είναι να αναπτύξετε τη δυνατότητα να αντεπεξέλθετε σε εντάσεις προπόνησης που ανταποκρίνονται σε ένα τυπικό αγωνιστικό περιβάλλον.
Τέτοιου είδους προπόνηση περιλαμβάνει επίσης προετοιμασία γι αυτές τις δραστηριότητες-αθλήματα που παρουσιάζονται και στον αγώνα. Αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό όταν έχει να κάνει με την αποκατάσταση στη διάρκεια της προπόνησης από πολύ έντονες προσπάθειες που γίνονται σε μια σχετικά μεγάλη περίοδο. Η προσοχή μας συγκεντρώνεται στους ανήφορους. Σε μια τέτοια κατάσταση το σώμα συνήθως εργάζεται πολύ σκληρά για να καταφέρει να φτάσει σ ένα ψηλότερο επίπεδο γαλακτικού οξέος, το οποίο όταν είναι πολύ ψηλό θα περιορίσει την αερόβια ικανότητα. Εναλλάσσοντας όμως τις προσπάθειες και κάνοντας μικρά διαλείμματα, το σώμα είναι ικανό να μειώσει γρήγορα τα επίπεδα γαλακτικού οξέος στο αίμα, επιτρέποντας έτσι στο σώμα να συνεχίσει να εργάζεται. Η κανονική προπόνηση κάτω από τέτοιες συνθήκες θα βοηθήσει στην διαδικασία της αποκατάστασης, βοηθώντας παράλληλα το σώμα να γίνει περισσότερο αποτελεσματικό (MCardle, 1999).
Ο στόχος για τους αθλητές επιπέδου είναι να βρουν τρόπους μέτρησης της ικανότητας και της επιδεξιότητάς τους να καταφέρουν να ολοκληρώσουν χωρίς προβλήματα διάφορα αθλήματα στη διάρκεια μιας προπονητικής μονάδας.
Οι αθλητές πρέπει να αναπτύξουν μια ανθεκτική βάση φυσικής κατάστασης που θα τους παρέχει τη δυνατότητα για να ανακάμπτουν από αγώνα σε αγώνα.
Η κανονική προπόνηση σε όλα τα αθλήματα (τρέξιμο, ποδηλασία, κωπηλασία κλπ) θα πρέπει να γίνεται με τέτοιο τρόπο ώστε να αναπτύσσεται τέτοια βάση φυσικής κατάστασης.
Οι αθλητές θα πρέπει να ελέγχουν τον εαυτό τους κάτω από αγωνιστικές συνθήκες για να ελέγξουν και το επίπεδο απόδοσης, ώστε να μπορούν να ανταποκριθούν στην προπόνηση. Οι προσαρμογές στην επόμενη φάση μπορούν να γίνουν από ενδείξεις απόδοσης που λαμβάνονται από τον αγώνα.
Οι προσαρμογές στην προπόνηση πρέπει να γίνονται σαν αγωνιστικές προσεγγίσεις. Θα πρέπει να δίνεται προσοχή στη συχνότητα και στην διάρκεια των προπονήσεων, καθώς αυτό θα είναι καθοριστικό στην μείωση των αποθεμάτων γλυκογόνου στους μυς, όπως θα πλησιάζει ένας αγώνας μεγάλης έντασης.
Η προπόνηση θα πρέπει να είναι ένα μείγμα από εντάσεις. Είναι σημαντικό να μην φτάσετε σε έναν αγώνα και να αισθάνεστε πολύ κουρασμένοι. Η λέπτυνση (tapering) στην προπόνηση, η σταδιακή μείωσή της δηλαδή, μπορεί να μην έχει κανένα αποτέλεσμα, εάν το σώμα σας έχει φτάσει σε μια κατάσταση εξάντλησης από πολύ πιο πριν.
Η λέπτυνση (tapering), μια πτώση στην ένταση και στον όγκο της προπόνησης θα πρέπει να συμβεί πριν από τον αγώνα. Το επίπεδο και οι προεκτάσεις αυτής της τακτικής θα πρέπει να αντανακλούν τους υπολογισμούς που έγιναν για τον αγώνα. Για παράδειγμα, η ελαφρά προπόνηση μπορεί να αποδειχτεί καθοριστικής σημασίας για έναν πολύ σημαντικό αγώνα.
Υπερπροπόνηση
Το σύνδρομο της υπερπροπόνησης είναι μια κατάσταση παρατεταμένης εξάντλησης και υπο-απόδοσης που προκαλείται από τη σκληρή προπόνηση και τους αγώνες. Ο αθλητής θα αντιμετωπίσει μια αντικειμενική απώλεια της φόρμας του, που θα διαρκέσει τουλάχιστον δύο εβδομάδες παρά την υπερβολική ξεκούραση και δεν θα έχει εξακριβωμένη ιατρική αιτία. Συμπτώματα μιας μικρής λοίμωξης, μια προσβολή του αναπνευστικού – πεπτικού συστήματος μπορεί να επαναλαμβάνεται κάθε φορά που ο αθλητής επιστρέφει στην προπόνηση μετά από ανεπαρκή ανάπαυση.
Πώς γνωρίζετε αν προπονείστε κανονικά ή υπερπροπονείστε? Ο οδηγός που αναφέρθηκε νωρίτερα θα πρέπει να αποτελεί το μπούσουλα για το πώς καταφέρνετε να ανταποκριθείτε στον όγκο του έργου που αναμένεται να φέρετε σε πέρας στη διάρκεια του αγώνα που πλησιάζει. Προσέχοντας μια πτώση στη φόρμα μετά από αρκετές προπονήσεις μπορεί να μην είναι ανησυχητικό αλλά αν συνεχίζεται και στις επόμενες εβδομάδες ή βρίσκετε ότι δεν μπορείτε να ανακάμψετε από έναν απαιτητικό αγώνα αν και έχετε ήδη ξεκουραστεί?
Προσωπικά, γνώριζα ότι υπέφερα από υπερπροπόνηση όταν, τέσσερις βδομάδες πριν από έναν αγώνα περιπέτειας κατηγορίας expedition (πολυήμερης διάρκειας), «χτύπησα στον τοίχο» (φαινόμενο ‘hit the wall’), μιλώντας μεταφορικά! Η ικανότητά μου να διατηρήσω τον όγκο προπόνησης είχε φτάσει λίγο-πολύ στα όριά της, και αν και μπορούσα ακόμα να προπονηθώ και να πάρω μέρος σε μικρούς αγώνες, η δυνατότητά μου να αναλάβω δυνάμεις έγινε σχεδόν ανύπαρκτη. Έπαθα τραυματισμούς και χρειάστηκα φυσιοθεραπεία για κάποια προβλήματα στο γόνατο, απέκτησα μια σταθερή ενόχληση στο στομάχι που δεν έδειχνε να υποχωρεί και υπέφερα συνεχώς από νύστα, καθώς συνέχεια ήμουν σε μια κατάσταση λήθαργου, χάνοντας τελικά και τον ενθουσιασμό που είχα γενικότερα τέσσερις μήνες νωρίτερα. Γιατροί και θεραπευτές προσπάθησαν να με βοηθήσουν να ξαναμπώ στο δρόμο μου έγκαιρα για τον αγώνα που πλησίαζε.
Ο αγώνας ο ίδιος ήταν μια επώδυνη εμπειρία και τελικά αρρώστησα πριν απ αυτόν αλλά και στη διάρκεια, όπως επίσης και μετά το τέλος του. Ωστόσο, τη μάχη την είχα χάσει από τη μέρα που είχα ξεκινήσει την προετοιμασία μου. Είχα ξεκινήσει χωρίς να δίνω προσοχή στην ανάγκη για ξεκούραση. Απλά, είχα ξεκινήσει για να ολοκληρώσω το φορτίο έργου που είχα αναθέσει στον εαυτό μου, χωρίς να καταλαβαίνω πόσο ή πότε έπρεπε να μειώσω τον όγκο της προπόνησης. Το γεγονός ότι «λέπτυνα» την προπόνηση λίγο πριν τον αγώνα είχε μικρή ή καθόλου σημασία.
Η ασυνήθιστη εξάντληση δεν έχει πάντα να κάνει με την υπερπροπόνηση, αν και σαν συνέπεια είναι ιδιαίτερα σημαντικό να μην προσπαθούμε να περάσουμε σαν αρχή την μειωμένη απόδοση. Η συνεχιζόμενη εξάντληση μπορεί να σηματοδοτεί καρδιακά προβλήματα, άσθμα που προκάλεσε η προπόνηση, διαβήτη, χρόνιο σύνδρομο εξάντλησης κι αρκετές ακόμα πιθανές ασθένειες. Κατά συνέπεια, εάν η φυσιολογική σας προπόνηση ξαφνικά γίνει αρκετά σκληρότερη, μειώστε τα χιλιόμετρα σας στο μισό για μία εβδομάδα και μην κάνετε καθόλου δυνατό πρόγραμμα σ αυτό το διάστημα. Εάν και πάλι νιώθετε κουρασμένοι μετά από μία ή και δύο εβδομάδες, τότε κλείστε ένα ραντεβού με το γιατρό σας, γιατί μπορεί τα πράγματα να είναι σοβαρότερα από μια απλή υπερπροπόνηση.
Το άρθρο προέρχεται από το www.PlanetFear.com και δεν υπογράφεται. (Μετάφραση, προσαρμογή Α-Ζ)
Γεννήθηκε στην Τήνο το 1961 και ζει στο Λιτόχωρο του Ολύμπου από το 2008. Ίδρυσε το Adventure Zone το 2001, μετά από σκέψεις για δημιουργία ενός ελληνικού portal για τα σπορ περιπέτειας. Δημιούργησε αγώνες ορεινού τρεξίματος, όπως Olympus Marathon (2004), Virgin Forest Trail (2007), Χειμωνιάτικος Ενιπέας (2006), Rodopi Ultra Trail (2009), Olympus Mythical Trail (2012). Στο ενεργητικό του αρκετές συμμετοχές σε αγώνες, όπως και μικρές αποστολές ultra διασχίσεων στην Ελλάδα και το εξωτερικό
www.advendure.com